Wie de afgelopen jaren cacao kocht, zag de prijs stijgen. Niet een klein beetje, maar best wel fors. In dit artikel ontdek je hoe dat komt.
Het begint in West-Afrika
Ivoorkust en Ghana zijn samen goed voor ongeveer 60% van de cacao die wereldwijd wordt geoogst. Dat maakt die regio het zwaartepunt van de hele markt. Gaat het daar mis, dan voelt iedereen het.
En het ging helaas mis. Klimaatverandering bracht extreme droogte en daarna juist overstromingen. Tegelijkertijd grepen plantziekten om zich heen. Twee daarvan hakten er hard in:
- Swollen shoot virus — een virus dat cacaobomen aantast en uiteindelijk doodt. Besmette bomen moeten worden gerooid.
- Black pod disease — een schimmel die de peulen laat rotten, vooral in natte omstandigheden.
Het aanbod kromp dus, terwijl de vraag ongeveer gelijk bleef. En iedereen die een lesje economie heeft gehad op de middelbare school weet dat de prijs dan omhoog gaat.
Andere invloeden
Rond zo’n prijsstijging ontstaan al snel verhalen. Een aantal andere elementen hadden wellicht ook invloed, maar waren niet de oorzaak van de prijsstijgingen:
- Speculatie op de grondstoffenmarkt. Handelaren reageren wel op de schaarste, maar ze veroorzaken die niet. Speculatie is hier eerder een gevolg dan een oorzaak.
- De vraag naar premium en ceremoniële cacao. Het segment groeit, maar het is veel te klein om de wereldprijs te bewegen. Het verdwijnt in het niet bij de volumes van de industrie.
- De nieuwe EU-regelgeving tegen ontbossing (EUDR). Die brengt extra kosten met zich mee voor naleving en administratie, maar is niet de hoofdoorzaak van de stijging.
De belangrijkste oorzaak blijft de slechte oogst, de rest beweegt mee in de marge.
Waarom cacao in het bos anders reageert
Bijna alle problemen hierboven spelen bij grootschalige plantagecacao: monoculturen van het Forastero-type, rij na rij hetzelfde gewas op dezelfde grond. Zo’n systeem is gevoelig. Eén ziekte of één droog seizoen treft meteen alles.
Cacao uit het bos werkt anders. In een agroforestry-systeem groeit de cacao tussen andere bomen en planten, beschermd door schaduw en omringd door variatie. De cacaobonen groeien weliswaar minder snel, maar zo’n systeem is veerkrachtiger en minder afhankelijk van één gewas of één regio. Dat is geen garantie tegen prijsschommelingen, maar het maakt de aanvoer minder kwetsbaar voor de schokken die de wereldmarkt nu raken.
De cacao van Blooming Heart groeit zo: geteeld in agroforestry in het bos rond Rurrenabaque in Bolivia.
